17 września 2026 roku we Wronkach uczczono 80. rocznicę śmierci kpt. Alojzego Bruskiego ps. „Grab”– żołnierza Armii Krajowej, dowódcy oddziałów partyzanckich
i ofiary powojennego terroru komunistycznego, straconego 17 września 1946 roku
w więzieniu we Wronkach. Uroczystości odbyły się w ramach przedsięwzięcia
„Aż do ofiary mego życia…”, poświęconego bohaterom podziemia niepodległościowego z Pomorza i Kujaw, przy współudziale Instytutu Pamięci Narodowej, Gminy Wronki, Towarzystwa Miłośników Ziemi Wronieckiej oraz Zakładu Karnego we Wronkach.

Obchody rozpoczęły się w Szkole Podstawowej nr 3 im. Zbigniewa Herberta, gdzie uczniowie i zaproszeni goście wysłuchali cyklu prelekcji poświęconych postaci Alojzego Bruskiego oraz historii komunistycznych represji. O „Wuju Alosiu” i obowiązku pamięci mówił Senator Jan Wyrowiński, natomiast dr Alicja Paczkowska‑Hauke z IPN
w Bydgoszczy przedstawiła wykład „Ocalony z niepamięci kpt. Alojzy Bruski. Uzupełnieniem były wystąpienia poświęcone upamiętnianiu ofiar represji politycznych więzionych we Wronkach oraz więźniom zmarłym w okresie stalinowskim.
Na cmentarzu parafialnym przy grobie kpt. Bruskiego odbyła się główna część uroczystości. Odegrano hymn państwowy, złożono kwiaty i oddano hołd jego pamięci,
a szczególną wartę przy mogile pełnili harcerze z 5 WDH „Czerwone Berety” im. 1 SBS. Następnie pod tablicą upamiętniającą ofiary represji politycznych reżimu komunistycznego, znajdującą się przed jednostką złożono wiązanki kwiatów i oddano hołd wszystkim więzionym i zamordowanym w powojennym okresie terroru, przypominając, że Wronki są jednym z najważniejszych miejsc pamięci związanych
z historią komunistycznych represji w Polsce. Po zakończeniu części oficjalnej goście zostali zaproszeni do zakładu karnego na spotkanie z zastępcą dyrektora jednostki – ppłk. Wojciechem Tylem. Podczas wizyty zapoznali się z historią więzienia – od okresu powojennych represji po czasy współczesne – oraz specyfiką funkcjonowania jednego
z największych zakładów karnych w kraju.

Wielkopolski Zarząd Wojewódzki Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych w Poznaniu reprezentował Wojciech Rabski – Członek Prezydium WZW ZKRP i BWP w Poznaniu, Wiceprezes Koła ZKRP i BWP w Szamotułach.

Kwiaty składa Wojciech Rabski – Członek Prezydium WZW ZKRP i BWP w Poznaniu.

Materiał IPN Bydgoszcz
Łukasz Maliszewski
Referat Edukacji Narodowej